Gordijnen kiezen voor de winter: welke stof en voering de kou buiten houden
Wil je met gordijnen de kou buiten houden, kies dan een zware, dicht geweven stof met een aparte voering, hang de gordijnen ruim breder en hoger dan het raam en laat ze op de vensterbank of net boven de vloer eindigen, zonder de radiator af te dekken. De stof zelf doet minder dan je denkt. Het werk zit in de laag stilstaande lucht tussen raam en gordijn, en die houd je alleen vast als het gordijn goed aansluit. Nu het stookseizoen begint, is dit een keuze die je elke avond terugvoelt.
Wat een gordijn eigenlijk doet tegen de kou
Een raam is altijd het koudste vlak van een kamer. Lucht die langs het glas afkoelt, zakt naar beneden en stroomt over de vloer de kamer in, en dat voel je als tocht, ook als er nergens een kier zit. Een gordijn dat je ’s avonds sluit, vangt die koude lucht op en houdt hem tussen glas en stof. Hoe beter dat pakket rondom afsluit, hoe minder er de kamer in loopt.
Milieu Centraal rekent voor dat isolerende raambekleding vooral veel uitmaakt bij slecht glas. Bij enkel glas bespaar je er volgens hun berekening ongeveer 140 kuub gas per jaar mee, bij gewoon dubbel glas ongeveer 70 kuub en bij HR++-glas rond de 30 kuub (cijfers zoals die in oktober 2026 op hun site staan). Heb je goed isolatieglas, dan is het effect op je energierekening dus bescheiden. Het comfort, minder koude straling en geen kille luchtstroom langs de bank, merk je wel.
Welke stof houdt het warm
Dikte en dichtheid tellen meer dan het materiaal. Houd een stof tegen het licht in de winkel. Zie je er veel licht doorheen, dan gaat er ook lucht doorheen.
- Velours en fluweel. De korte, dichte pool sluit goed en voelt warm, en dat zie je ook. Het is wat ons betreft de mooiste winterstof, zeker in een diepe kleur. Op fluweel als trend gingen we eerder in bij fluweel in huis dit najaar.
- Zware geweven stoffen en wolmengsels. Dicht, soepel en minder glanzend dan velours. Wol isoleert van nature goed, maar vraag naar de onderhoudsvoorschriften, want niet elk wolmengsel mag in de wasmachine.
- Linnen en katoen. Mooi en luchtig, maar dun linnen houdt weinig tegen. Zonder voering zijn dit zomergordijnen. Mét een goede voering kunnen ze prima de winter door, en dat is vaak de beste combinatie als je van de losse uitstraling houdt.
- Voile en vitrage. Voor privacy overdag, niet tegen de kou. Combineer ze met een dicht gordijn dat je ’s avonds dichtschuift.
De voering maakt het verschil
Een voering is een tweede laag stof aan de achterkant van het gordijn. Er zijn grofweg drie soorten, en voor de winter is het verschil groot.
| Voering | Wat het doet | Wanneer kiezen |
|---|---|---|
| Gewone katoenen voering | beschermt de stof tegen zon en maakt het gordijn voller | als de gordijnstof zelf al zwaar is |
| Thermische of isolerende voering | een dichtere, vaak gecoate laag die luchtdoorlaat en warmteverlies beperkt | bij koude ramen, oud glas of een slaapkamer op het noorden |
| Verduisterende voering | houdt licht volledig tegen en is meestal ook dicht en zwaar | in de slaapkamer, waar je donker en warm tegelijk wilt |
Kies je voor een tussenvoering, een zachte laag vilt of molton tussen stof en voering, dan krijg je het warmste gordijn dat er is. Het valt ook mooier, met ronde, zware plooien. Het nadeel is gewicht, dus check of je rail of roede dat houdt. Wij zouden in de woonkamer eerder voor een mooie stof met thermische voering gaan dan voor een dunne stof met een heel dikke tussenlaag, want een gordijn dat stijf en bol staat, ziet er al snel uit als een hotelkamer.
Wil je liever geen gordijnen maar wel isoleren, dan noemt Milieu Centraal dubbele plisségordijnen met een aluminium laag aan de binnenkant als de raambekleding die het meest bespaart. Die vallen binnen het kozijn en combineren goed met een paar overgordijnen voor de sfeer.
Ophangen zodat de warmte binnen blijft
Hier gaat het in veel huizen mis. Een prachtig gevoerd gordijn dat aan alle kanten lucht doorlaat, doet weinig.
- Breed genoeg. Laat de roede of rail aan beide kanten een flink stuk voorbij het kozijn lopen, zodat het gordijn bij gesloten stand ook de muur naast het raam afdekt. Een gordijn dat net tot de rand van het kozijn komt, laat juist daar de koude lucht ontsnappen.
- Hoog beginnen. Hang de rail ruim boven het kozijn. Een plafondrail of een koof bovenlangs sluit het beste af, omdat er dan geen opening aan de bovenkant is waardoor warme lucht achter het gordijn wordt getrokken.
- Niet over de radiator. Hangt het gordijn voor de verwarming, dan stuur je de warmte rechtstreeks naar het raam. Milieu Centraal raadt aan gordijnen voor een radiator korter te maken, tot op de vensterbank. Zit er geen radiator onder het raam, laat het gordijn dan net boven de vloer eindigen.
- Afstand tot het glas. Bij HR-glas adviseert Milieu Centraal minstens 5 centimeter ruimte tussen gordijn en glas, zodat de lucht kan circuleren. Hangt een gordijn er strak tegenaan, dan kan het glas door het temperatuurverschil zelfs barsten.
- Dicht ’s avonds. Klinkt vanzelfsprekend, maar een isolerend gordijn dat open blijft hangen, doet niets. Sluit ze zodra het donker wordt.
Laat de ventilatie wel gewoon openstaan. Een warm huis is iets anders dan een dichtgeplakt huis, en vochtige lucht achter een dik gordijn geeft schimmel op het kozijn. Zie je ’s ochtends veel condens tussen gordijn en raam, ventileer dan meer en schuif de gordijnen overdag helemaal open.
Wat je meeneemt naar de winkel
Gordijnstof koop je bij een stoffenwinkel of een woonwinkel met een eigen gordijnatelier, zoals de grotere woonketens en de bouwmarkten met raamdecoratie. Daar kun je de voering laten meemaken. Kant-en-klare gordijnen met een thermische voering vind je bij de meeste woonwarenhuizen, maar die zijn er vaak in een beperkt aantal lengtes. Dit neem je mee.
- de breedte van het raam plus wat je aan weerszijden extra wilt afdekken
- de hoogte van rail tot vensterbank of tot net boven de vloer
- wat er onder het raam zit (radiator of niet)
- een foto van het raam met de rail of roede die er nu hangt
- het soort glas, als je dat weet
Vraag een staal mee naar huis en hang het een avond voor het raam. Dan zie je hoe de kleur bij lamplicht valt, en voel je met je hand of er nog kou doorheen komt. Hoe je verder met licht een warmer gevoel in huis krijgt, lees je in vijf ingrepen met licht. Gordijnen die je automatisch laat sluiten als de zon ondergaat, bespraken we in ons stuk over slimme gordijnen.
